‘ਸਿਟੀ ਬਿਊਟੀਫੁੱਲ’ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ (‘City Beautiful’ Chandigarh) ਵਿੱਚ ਐਪ ਆਧਾਰਿਤ ਬਾਈਕ ਟੈਕਸੀ (Bike Taxi) ਸੇਵਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵੱਲੋਂ ਲਗਾਈ ਗਈ ਰੋਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਬਾਈਕ ਟੈਕਸੀ ਚਾਲਕਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ ਦਾ ਗੰਭੀਰ ਸੰਕਟ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਦੇ ਮੁੱਦੇ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਇਸ ਸਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਐਗਰੀਗੇਟਰ ਕੰਪਨੀਆਂ—Ola, Uber, Rapido ਅਤੇ inDrive ਦੇ ਲਾਇਸੈਂਸ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਲਈ ਮੁਅੱਤਲ (Suspend) ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵੱਲੋਂ ਲਾਇਸੈਂਸ ਮੁਅੱਤਲ ਕਰਨ ਦੇ ਕਾਰਨ
ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਸਟੇਟ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਅਥਾਰਟੀ (Chandigarh State Transport Authority) ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਕਾਰਵਾਈ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ:
-
ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ: ਐਪ ਆਧਾਰਿਤ ਕੰਪਨੀਆਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵੱਲੋਂ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਬਾਈਕ ਟੈਕਸੀ ਨੀਤੀ (Aggregator Guidelines) ਦੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾਲਣਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।
-
ਕਮਰਸ਼ੀਅਲ ਬਨਾਮ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਵਾਹਨ: ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਬਾਈਕ ਚਾਲਕ ਨਿੱਜੀ (ਵਾਈਟ ਪਲੇਟ) ਮੋਟਰਸਾਈਕਲਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਵਾਰੀਆਂ ਢੋਣ ਲਈ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਜੋ ਕਿ ਮੋਟਰ ਵਾਹਨ ਐਕਟ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਹੈ।
-
ਸੁਰੱਖਿਆ ਤੇ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ: ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦਾ ਤਰਕ ਹੈ ਕਿ ਬਿਨਾਂ ਪੁਖ਼ਤਾ ਵੈਰੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਯੋਗ ਲਾਇਸੈਂਸ ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਬਾਈਕ ਟੈਕਸੀਆਂ ਯਾਤਰੀਆਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਖ਼ਤਰਾ ਬਣ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਬਾਈਕ ਚਾਲਕਾਂ ਦੀਆਂ ਵਧੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ
ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਨਾਲ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਨੌਜਵਾਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕੱਲ੍ਹ ਤੱਕ ਆਪਣੀਆਂ ਬਾਈਕਾਂ ਜ਼ਰੀਏ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਆਮਦਨ ਕਮਾਉਣ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਤੇ ਬੇਰੋਜ਼ਗਾਰ ਯੂਥ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ, ਹੁਣ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਹਲੇ ਹੋ ਗਏ ਹਨ:
-
ਈ.ਐੱਮ.ਆਈ. (EMI) ਦਾ ਬੋਝ: ਕਈ ਚਾਲਕਾਂ ਨੇ ਨਵੀਆਂ ਮੋਟਰਸਾਈਕਲਾਂ ਕਿਸ਼ਤਾਂ (ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਲੋਨ) ‘ਤੇ ਲਈਆਂ ਸਨ। ਹੁਣ ਕੰਮ ਬੰਦ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਬਾਈਕ ਦੀਆਂ ਕਿਸ਼ਤਾਂ ਭਰਨਾ ਅਸੰਭਵ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।
-
ਘਰ ਦੇ ਖਰਚੇ: ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦਾ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਚਲਾਉਣਾ ਹੁਣ ਇਨ੍ਹਾਂ ਚਾਲਕਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।
ਯਾਤਰੀਆਂ ‘ਤੇ ਵੀ ਪਿਆ ਅਸਰ
ਬਾਈਕ ਟੈਕਸੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਬੰਦ ਹੋਣ ਨਾਲ ਆਮ ਲੋਕਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦਫ਼ਤਰਾਂ ਅਤੇ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਜੇਬ ‘ਤੇ ਵੀ ਅਸਰ ਪਿਆ ਹੈ। ਬਾਈਕ ਟੈਕਸੀਆਂ ਆਟੋ ਜਾਂ ਕਾਰ ਟੈਕਸੀਆਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਸਸਤੀਆਂ ਅਤੇ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ‘ਚੋਂ ਜਲਦੀ ਨਿਕਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸਨ, ਪਰ ਹੁਣ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਹਿੰਗੇ ਵਿਕਲਪਾਂ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੋਣਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਚਾਲਕਾਂ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਮੰਗ
ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਬਾਈਕ ਚਾਲਕਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ:
-
ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਸੁਚਾਰੂ ਬਣਾ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਮਰਸ਼ੀਅਲ ਪਰਮਿਟ ਜਾਂ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦਾ ਆਸਾਨ ਤਰੀਕਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ।
-
ਲਾਇਸੈਂਸ ਮੁਅੱਤਲੀ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ‘ਤੇ ਮੁੜ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੀ ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ ਦੁਬਾਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਸਕਣ।
ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਵਿਭਾਗ (Department of Transport) ਵੱਲੋਂ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਬਿਨਾਂ ਇਜਾਜ਼ਤ ਚੱਲ ਰਹੀਆਂ ਬਾਈਕ ਟੈਕਸੀਆਂ ਦੇ ਚਲਾਨ ਕੱਟਣ ਦਾ ਅਭਿਆਨ ਵੀ ਚਲਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਚਾਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਵੀ ਖੌਫ਼ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਹੈ।